Jawność i jej ograniczenia. Tom IV. Znaczenie Orzecznictwa

Tom IV zawiera wyniki badań orzecznictwa sądów administracyjnych, a także Trybunału Konstytucyjnego w odniesieniu do tajemnic publicznoprawnych.

Ich celem było poszukiwanie odpowiedzi na pytanie, czy w świetle orzecznictwa można mówić o racjonalności ustawodawcy w tej sferze, czy występuje nadregulacja przepisów dotyczących ograniczeń jawności, ich wzajemne nachodzenie na siebie oraz występujące dysfunkcje. Badano materialne i formalne przesłanki tajemnic publicznoprawnych, podjęto próbę klasyfikacji tajemnic do kilku podstawowych grup z uwagi na wspólnotę przedmiotu ochrony i zastosowane kryterium formalne, a także odpowiedzi na pytanie o skuteczność ochrony publicznoprawnej i prywatnoprawnej.

Z przeprowadzonych badań wynika przede wszystkim potwierdzenie tezy, że ograniczenia jawności, jak i ich zakres nie zawsze są wynikiem wyraźnego wprowadzenia do regulacji prawnej tajemnic prawnie chronionych. Niekiedy są one efektem działań organów, a także sądów administracyjnych dokonujących zwężającej wykładni pojęć niedookreślonych zawartych w przepisach przewidujących obowiązek informacyjny, i to nie zawsze zamierzonych przez ustawodawcę. Analiza orzecznictwa potwierdziła natomiast w pełni niekorzystne konsekwencje zjawiska nadregulacji badanej dziedziny.